Sztukateria elewacyjna, wewnętrzna - zastosowanie

Co to jest sztukateria?

Sztukateria to, ogólnie mówiąc, rodzaj zdobień mieszkań i domów, zarówno z zewnątrz, jak i od wewnątrz. Polega na umieszczaniu ozdobnych elementów na sklepieniach, ścianach, sufitach, gzymsach, w okolicach okien i drzwi itp. Zdobienia te wykonuje się np. z gipsu, stiuku czy styropianu. Sztukateria to pojęcie bardzo szerokie, a jego przejawy można zauważyć już na budowlach starożytnych.

Sztukateria przede wszystkim pełni funkcję dekoracyjną, ale także praktyczną: może wzmacniać konstrukcję, zakrywać pęknięcia na ścianach czy sufitach lub optycznie zmieniać wnętrze.

Rodzaje sztukaterii

Sztukateria to pojęcie bardzo szerokie i podlega różnym klasyfikacjom, np. ze względu na techniki zdobienia, na materiał wykonania elementów dekoracyjnych, ze względu na okres historyczny i dany styl architektoniczny czy zastosowanie. Ten ostatni aspekt postaramy się przedstawić szerzej.

Jak już wspomniano, sztukaterię zasadniczo dzielimy na zewnętrzną oraz wewnętrzną, jednak w praktyce przejawy jednej i drugiej kategorii często się zazębiają. Na przykład bonie, czyli dekoracyjny system rowków między kamieniami lub na powierzchni tynkowanej, możemy umieścić zarówno na elewacji, jak i wewnątrz budynku, podobnie jak gzymsy, wsporniki, listwy i inne przejawy sztukaterii.

Przykłady zastosowania sztukaterii zewnętrznej

Sztukateria zewnętrzna, czyli elewacyjna, jak sama nazwa mówi, przejawia się w zdobieniach pokrywających ściany, dachy oraz okolice okien i drzwi budowli od zewnątrz. Przez wieki techniki oraz materiały, z jakich wykonywano sztukaterię elewacyjną, ewoluowały, dzięki czemu dziś mamy bogatą ofertę form w przystępnej cenie.

Sztukaterię zewnętrzną możemy zlecić specjalistom lub wykonać ją samodzielnie. Na przykład wspomniane już bonie stworzymy prostą techniką poziomego i/lub pionowego przesuwania listew bądź desek po otynkowanej powierzchni, dzięki czemu wykonamy żłobienia imitujące rowki między płytami układanymi na ścianach budowli, zwykle na lub w rogach, właśnie w formie boni.

Bonie doskonale urozmaicają gładką powierzchnię ścian, a także pełnią funkcję stylizującą. Ponadto, przykuwając naszą uwagę i odwracając ją od innych elementów domu, mogą optycznie zmniejszyć czy obniżyć konstrukcję, zarówno z zewnątrz, jak i wewnątrz.

sztukateria zewnętrzna

Innym przykładem sztukaterii elewacyjnej są gzymsy, czyli zdobienia, które umieszcza się przed licem muru, a których krewędzie znajdują się w pozycji równoległej do ścian. Podobnie jak bonie, znane były od wieków, początkowo służąc głównie do odprowadzania wód opadowych z dachów. Z Obecnie pełnią również funkcję dekoracyjną, ozdabiając zarówno elewację, jak i pomieszczenia, w tym okolice okien oraz drzwi

Przykłady zastosowania sztukaterii wewnętrznej

Sztukateria wewnętrzna pełni właściwie dwie zasadnicze funkcje: ozdobną, w tym stylizacyjną, jak i optycznie zmieniającą pomieszczenie. Obie realizowane są np. przez ozdobne listwy, które możemy umieścić zarówno w pionie, jak i w poziomie – przy suficie, wokół drzwi oraz okien czy poziomo, na wysokości oczu. To ostatnie położenie spowoduje, że wnętrze wyda nam się niższe, z kolei jeśli chcemy stworzyć wrażenie wysokiego pomieszczenia, umieśćmy na ścianie listwy w pozycji pionowej.

Podobną rolę odgrywają rozety – np. umieszczone na suficie, optycznie go obniżą. Rozety mogą też stanowić ciekawe stylistyczne uzupełnienie lampy, zaś ich motyw możemy wykorzystać również w innych miejscach – m.in. na listwach czy w formie mozaiki podłogowej.

Sztukateria, tak zewnętrzna, jak i wewnętrzna, to atrakcyjny cenowo, różnorodny i wciąż modny sposób zdobienia naszych mieszkań i domów, który doskonale pasuje zarówno do stylizowanych, jak i nowoczesnych wnętrz oraz elewacji. Chcąc więc nadać im niepowtarzalny, wyjątkowy wygląd lub nieco je odmienić, warto wziąć pod uwagę ten rodzaj dekoracji.